Blijf op de hoogte!

Ontvang maandelijks een overzicht van de laatste visies. Schrijf je nu in voor de visiefeed en mis niets!
Email adres
Voornaam
Achternaam
Spamvrij en veilig
VisieVan.nl

Jouw visie op deze site?

Een site vol inspiratie voor en door leiders van nu. Bezoek de site en laat je inspireren! Jouw visie ook publiceren op VisieVan.nl?





[recaptcha size:compact]

Instagram

Unable to communicate with .

Een andere kijk op de arbeidsmarkt

“Afschaffen ‘arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd’ leidt tot betere arbeidsmarkt!”

Op dit moment hebben we in Nederland een systeem dat vooral gericht is op de arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd. Dat is toch wel de meest wenselijke vorm van een dienstbetrekking. Het geeft een zekere mate van garantie op werk en inkomen en banken gebruiken het om hypotheken en andere leningen te verstrekken.
Veel mensen streven dan ook naar een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd en de overheid stimuleert dit actief met haar beleid. In aanloop naar de verkiezingen zetten verschillende partijen in op meer vaste banen en er wordt stevig stelling genomen tegenover flexibilisering. Met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd ben je veilig is de gedachte. Maar is dat werkelijk zo? En, een hele andere vraag, kan deze onbepaalde tijd overeenkomst ook een sta in de weg zijn voor de verdere ontwikkeling van de arbeidsmarkt? Het is mijn overtuiging dat het laatste meer het geval is dan het eerste. Het is mijn overtuiging dat we helemaal af moeten van ‘vaste arbeidscontracten’ en ik leg graag uit waarom.

Heilig huisje

We moeten ophouden het vaste dienstverband als ideaal te zien. Het probleem is dat we vastzitten in ons denkpatroon. Eigenlijk heel logisch, want 95% van wat wij mensen doen is onbewust gekozen gedrag. De zekerheid van een vaste aanstelling voor onbepaalde tijd geeft rust en zekerheid. Dat klopt ook wel, maar geldt alleen voor de degene met zo’n overeenkomst. En die groep wordt alsmaar kleiner en kleiner. Momenteel loopt de werkloosheid snel terug, maar dat is vooral het gevolg van de groei van flexibele arbeid.

Niet meer van deze tijd

Werken anno 2016 is heel anders dan in 1970. Naar mijn mening wordt er nog teveel gekeken door een bril uit het verleden.
De arbeidsmarkt is sterk veranderd maar we blijven er op de oude manier naar kijken. Werk kan veel flexibeler en wie werkt er nog 30 jaar bij dezelfde baas? Naar mijn mening is flexibiliseren niet meer te stoppen. De technologie gaat sneller en sneller en veel werk veranderd even zo snel mee. Op de wat langere termijn zijn de verwachtingen zelfs dat er zoveel geautomatiseerd wordt dat we korter gaan werken. We moeten dus echt anders naar werk gaan kijken en wat mij betreft is daarbij één ding cruciaal, we moeten af van de arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.

We gaan verkeerd om met flexibiliteit

Er is veel te doen over flexibilisering en het argument is vaak dat het mensen onzeker maakt omdat ze hun baan zo weer kunnen verliezen. Het probleem is mijns zinziens niet dat arbeid flexibeler wordt, maar dat we verkeerd omgaan met flexibiliteit. Het huidige overheidsbeleid, bijvoorbeeld de Wet Werk en Zekerheid, is bedoeld om flexwerkers beter te beschermen en meer uitzicht te geven op dat o zo gewenste vaste arbeidscontract. Het tegendeel is waar, bedrijven nemen juist eerder afscheid van flexwerkers om te voorkomen dat zij hen in vaste dienst moeten nemen. De Flexwet biedt daarmee juist minder perspectief voor degene die het betreft. Ze verliezen eerder hun baan en juist dat zorgt voor de onrust onder de flexwerkers die het betreft. Daarnaast is de race naar de bodem wat betreft salarissen iets waar we echt vanaf moeten. Flexibele overeenkomsten worden nu teveel als goedkopere arbeid gezien. Dit moet en kan anders. Flexibilisering is geen substituut voor goedkoop of goedkoper.

“De arbeidsmarkt mag nog veel verder geflexibiliseerd worden”

Wat zou er gebeuren als we de arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd helemaal af zouden schaffen?

Leuk en passend werk voor iedereen

Wie mijn blogs leest weet dat ik streef naar mensen een feestje te laten maken van hun werk. Dat kan echt bij ieder soort werk, van eenvoudig tot complex. Van laag in een organisatie tot aan de top. Ik geloof oprecht dat dit altijd kan. Blije medewerkers zijn bovendien 10% meer productief en 25% minder ziek. Het leidt dus tot een positieve flow.
Volgens een onderzoek van Accenture uit 2012 is 58% van de werknemers is echter niet gelukkig met zijn werk of huidige werkgever. Dat zijn héél veel mensen. Toch blijven de meesten zitten waar ze zitten vanwege de zekerheid van hun vaste dienstbetrekking en het daaraan gekoppelde inkomen. Als je al jaren ergens werkt, met alle verworven rechten van dien, is het vaak lastig elders betere arbeidsomstandig-heden te vinden. Zeker in deze tijd waarin niet meer alles zo vanzelfsprekend is.
Schaffen we de overeenkomst voor onbepaalde tijd af dan zullen medewerkers minder blijven hangen in een bedrijf of functie waar ze niet gelukkig van worden. Wanneer er geen sprake meer is van zekerheid opgeven voor onzekerheid zal dat het switchen van baan aanzienlijk aantrekkelijker maken. Mensen zullen eerder kiezen voor het werk wat ze leuk vinden bij de organisatie waar ze graag willen werken en kunnen zo weer echt ‘een feestje maken van hun werk’. Er zal een natuurlijke doorstroming in functies gaan plaatsvinden. Bijkomend voordeel is dat bedrijven meer werk zullen maken ervoor te zorgen dat zij de leukste organisatie zijn om voor te werken zodat medewerkers voor hen kiezen in plaats van voor de concurrent.

Betere kansen voor ouderen en jongeren

We hebben in Nederland een enorme groep ouderen die lastig aan de slag komt. Veelal werkloos geworden als gevolg van een reorganisatie zoeken zij tevergeefs naar een nieuwe leuke uitdaging. Maar die uitdaging is er voor velen nu dus niet. Zonder de arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd zijn de kansen voor deze groep aanzienlijk groter. Er is meer doorstroming en wanneer er voor organisaties geen strop om de nek meer in het vooruitzicht is van een vast dienstverband, waar je moeilijk meer vanaf komt zonder grote schade te leiden, zullen zij sneller investeren in medewerkers en meer mensen aannemen. Sterker, we zullen in staat zijn vele nieuwe banen extra te creëren. Dat laatste is natuurlijk niet alleen goed voor de oudere werknemers maar voor alle medewerkers. Er ontstaan meer startersplekken voor jongeren. En ook hier geldt dat een bedrijf makkelijker investeert als er geen bedreiging op de loer ligt.

Voordelen voor organisaties

Tegelijk met het afschaffen van de arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd krijgen organisaties het voordeel af te kunnen van een medewerkers als deze niet goed (meer) functioneert of niet meer past bij de organisatie. Het is natuurlijk eigenlijk van de zotte dat het bedrijfsleven verplicht is mensen in dienst te houden of enorme bedragen te betalen wanneer zij afscheid willen nemen van een werknemer die niet (meer) functioneert. Wanneer we geen onbepaalde tijd contracten meer hebben, wordt het mogelijk onbeperkt contracten af te sluiten en voorwaarden opnieuw te bespreken. Ook dat zal leiden tot een hogere arbeidsproductiviteit.
Veel, vooral kleine organisaties nemen nu geen of minder mensen in dienst omdat ze bang zijn voor de gevolgen op langere termijn. Door het afschaffen van de arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd, met alle garanties die daarbij horen, is dat gevaar weg en zullen zij sneller mensen aannemen. Er ontstaan dus meer arbeidsplaatsen en de werkloosheid daalt verder.
Schijnzelfstandigen kunnen weer gewoon een baan aannemen en ZZP-ers die zelfstandig willen zijn worden niet meer voor nep aangezien. Er is geen noodzaak meer voor hen om via ingewikkelde constructies te bewijzen moeten of je wel echt ondernemer bent. Iets wat veel ZZP-ers als zodanig ervaren met de huidige omstreden wet DBA.

Conclusie

Ik geloof dat de arbeidsmarkt zonder overeenkomsten voor onbepaalde tijd beter af zal zijn omdat mensen minder worden tegenhouden van baan te wisselen vanwege de zekerheden. Ze kunnen zo gaan werken bij de organisatie waar zij zich goed voelen. Er zal een natuurlijke, veel betere, doorstroming ontstaan en het werkplezier zal aanzienlijk worden vergroot. Ouderen krijgen weer echte kansen op werk en ook jongeren kunnen makkelijker instromen. Organisaties kunnen werken met wie goed bij hen past en zijn niet meer gedwongen te blijven werken met mensen die niet gemotiveerd zijn of niet meer passen bij de bedrijfscultuur. Schijnzelfstandigen zullen er niet meer zijn. Er is tenslotte geen noodzaak meer voor organisaties ze niet op de loonlijst te zetten. ZZP-ers hoeven niet meer te worden ontmoedigd door de overheid en worden gewoon weer respectabele zelfstandigen die zorgen voor innovatie en waar we trots op kunnen zijn dat we ze hebben.

En ook hier zal er natuurlijk een groep mensen zijn die in het begin tussen het wal en het schip terecht dreigt te komen. Laten we hen goed opvangen en helpen, wellicht biedt het Basisinkomen perspectief. Het is slechts een kwestie van tijd want  met nieuwe generaties voor wie de nieuwe arbeidsmarkt normaal is word deze groep steeds kleiner.

Jeff Dadema
Oprichter VisieVan.nl

Partner & trainer
Letsgoactive training groep
‘Maak een feestje van je werk!’

2
Facebook Twitter Google+ Pinterest
Meer
LinkedIn Mail

Laat een bericht achter